In Haarlem zijn op woensdag 3 september twee mannen uit Wognum aangehouden op verdenking van oplichting en witwassen. Volgens de politie zouden zij betrokken zijn geweest bij het ronselen van geldezels en het opzetten van een constructie om geld van slachtoffers van zogenoemde bankhelpdeskfraude weg te sluizen. Door rekeningen van anderen te misbruiken, kan crimineel verkregen geld razendsnel door het financiële systeem worden gejaagd, waardoor het lastiger te traceren is. De aanhoudingen onderstrepen hoe geraffineerd deze vorm van criminaliteit te werk gaat en hoeveel schade zij veroorzaakt, zowel financieel als emotioneel.
Wat is bankhelpdeskfraude?
Bij bankhelpdeskfraude doen oplichters zich via telefoon of chat voor als bankmedewerkers. Met overtuigende smoesjes – een ‘urgente’ beveiligingsupdate, verdachte transacties of een geblokkeerde pas – zetten zij slachtoffers onder druk om in te loggen, geld over te maken of gegevens en codes prijs te geven. Vaak wordt daarbij gevraagd om “tijdelijk” geld veilig te stellen op een nieuwe rekening. In werkelijkheid verdwijnt het geld buiten zicht, vaak via een netwerk van rekeningen dat speciaal voor dit doel is opgezet.
De rol van geldezels
Geldezels (mensen die hun betaalrekening ter beschikking stellen) vormen een cruciale schakel. Zij worden geronseld met beloftes van snel geld of via bekenden en social media. Soms openen zij op eigen naam nieuwe rekeningen. Wie zich hiervoor leent, maakt zich mogelijk schuldig aan witwassen en riskeert een strafblad, het blokkeren van rekeningen en langdurige uitsluiting bij banken. Ook jongeren zijn een doelwit: een ‘tikkie helpen’ of ‘even je rekening gebruiken’ lijkt onschuldig, maar is dat nooit.
Zo herken je de truc
Let op ongevraagde urgentie: “nu handelen” is een rode vlag. Echte banken vragen nooit om inlogcodes, pincode of het installeren van remote software. Vertrouw geen links in sms of e-mail die direct naar een inlogpagina leiden. Controleer het afzendernummer en bel altijd zélf terug via het officiële nummer van je bank. Wordt er gevraagd geld over te maken naar een “veilige” rekening? Stop onmiddellijk; dit is altijd fraude.
Wat te doen als je bent benaderd
Verbreek het gesprek, bel je bank via het bekende nummer en wijzig direct je inloggegevens als je iets hebt gedeeld. Doe aangifte bij de politie en meld de poging bij je bank; snelle actie vergroot de kans op verhaal. Ben je benaderd om je rekening te ‘lenen’? Zeg nee, maak screenshots van de communicatie en meld dit eveneens. Voor advies kun je terecht bij banken, de politie en voorlichtingssites over online veiligheid.
De recente aanhoudingen laten zien dat de aanpak van bankhelpdeskfraude en het ronselen van geldezels prioriteit heeft. Waakzaamheid, het delen van kennis met familie en vrienden en het direct melden van verdachte situaties maken het verschil. Hoe meer mensen de signalen herkennen, hoe kleiner de kans dat criminelen voet aan de grond krijgen.
